Cách xuất BOM KiCad là bước quan trọng khi chuẩn bị dữ liệu để mua linh kiện và lắp ráp PCB. BOM, viết tắt của Bill of Materials, là danh sách toàn bộ linh kiện cần sử dụng trong một bo mạch điện tử.

Sau khi hoàn thành Schematic và PCB Layout, người thiết kế có thể tạo BOM để thống kê số lượng, mã linh kiện, giá trị và thông tin cần thiết cho quá trình mua linh kiện hoặc PCBA.

Trong bài viết này, HPTECH hướng dẫn cách xuất BOM trong KiCad, cách kiểm tra BOM, các thông tin nên có trong BOM và cách chuẩn bị BOM để gửi nhà máy PCB Assembly.

BOM KiCad là gì?

BOM – Bill of Materials là bảng danh sách các linh kiện được sử dụng trong một sản phẩm điện tử.

Ví dụ:

BOM giúp kỹ sư và nhà sản xuất biết:

• Có những linh kiện nào?

• Số lượng bao nhiêu?

• Giá trị linh kiện là gì?

• Mã linh kiện là gì?

• Footprint nào được sử dụng?

• Linh kiện được lắp ở đâu?

Vì sao cần xuất BOM từ KiCad?

BOM đặc biệt quan trọng khi sản xuất PCBA – Printed Circuit Board Assembly.

Một bộ hồ sơ PCBA thường cần:

Gerber + Drill + BOM + Pick & Place

Trong đó:

• Gerber: dữ liệu sản xuất PCB.

• Drill: dữ liệu lỗ khoan.

• BOM: danh sách linh kiện.

• Pick & Place: vị trí và hướng đặt linh kiện.

BOM giúp bộ phận mua hàng và bộ phận lắp ráp xác định chính xác linh kiện cần sử dụng.

BOM được tạo từ đâu trong KiCad?

BOM chủ yếu được tạo dựa trên dữ liệu Schematic.

Do đó, trước khi xuất BOM cần đảm bảo schematic đã được hoàn thiện.

Nên kiểm tra:

• Reference.

• Value.

• Symbol.

• Footprint.

• Manufacturer Part Number.

• Datasheet.

• Các trường thông tin linh kiện.

Nếu thông tin trên schematic không đầy đủ, BOM xuất ra cũng sẽ thiếu dữ liệu.

Quy trình xuất BOM KiCad

Quy trình cơ bản:

Schematic

↓

Kiểm tra linh kiện

↓

Gán Footprint

↓

Thêm thông tin Part Number

↓

Mở Schematic Editor

↓

Generate BOM

↓

Kiểm tra BOM

↓

Xuất CSV/Excel

↓

Gửi nhà sản xuất

Bước 1: Hoàn thiện Schematic

Mở Schematic Editor của KiCad.

Kiểm tra toàn bộ linh kiện.

Ví dụ:

• R1.

• R2.

• C1.

• C2.

• U1.

• D1.

• Q1.

Mỗi linh kiện cần có Reference rõ ràng.

Bước 2: Kiểm tra Reference

Reference là mã nhận dạng linh kiện trên PCB.

Ví dụ:

R1, R2, R3

là điện trở.

C1, C2, C3

là tụ điện.

U1, U2

là IC.

D1, D2

là diode.

Q1, Q2

là transistor hoặc MOSFET.

Reference phải nhất quán giữa Schematic, PCB và BOM.

Bước 3: Kiểm tra Value

Value mô tả giá trị hoặc loại linh kiện.

Ví dụ:

R1 → 10K

C1 → 100nF

L1 → 10uH

U1 → STM32

Value là thông tin quan trọng để xác định linh kiện.

Tuy nhiên, với sản xuất thực tế, Value thường chưa đủ để xác định chính xác một linh kiện.

Bước 4: Thêm Manufacturer Part Number

Đối với PCBA chuyên nghiệp, nên thêm Manufacturer Part Number – MPN.

Ví dụ:

Manufacturer: STMicroelectronics

MPN: STM32xxxx

hoặc:

Manufacturer: Murata

MPN: một mã linh kiện cụ thể

MPN giúp tránh tình trạng nhà máy chọn nhầm linh kiện chỉ vì Value giống nhau.

Bước 5: Thêm nhà cung cấp nếu cần

Có thể thêm các trường như:

• Supplier.

• Supplier Part Number.

• DigiKey Part Number.

• Mouser Part Number.

• LCSC Part Number.

Tùy quy trình quản lý linh kiện của doanh nghiệp.

Không nhất thiết phải có tất cả các trường này.

Bước 6: Kiểm tra Footprint

Footprint xác định hình dạng và kích thước pad để lắp linh kiện lên PCB.

Ví dụ:

R_0603

C_0805

SOIC-8

QFN

QFP

Footprint cần chính xác với linh kiện thực tế.

Đây là điểm cực kỳ quan trọng đối với PCBA.

Bước 7: Mở công cụ tạo BOM

Trong Schematic Editor, tìm công cụ quản lý BOM hoặc xuất dữ liệu BOM tùy phiên bản KiCad.

Giao diện có thể khác nhau giữa các phiên bản KiCad.

Một số phiên bản sử dụng công cụ Edit Symbol Fields hoặc các công cụ xuất dữ liệu từ schematic để tạo BOM.

Điểm quan trọng là BOM phải được tạo từ dữ liệu schematic mới nhất.

Bước 8: Chọn các trường cần xuất

Một BOM chuyên nghiệp có thể bao gồm:

• Reference.

• Quantity.

• Value.

• Footprint.

• Manufacturer.

• MPN.

• Supplier.

• Supplier Part Number.

• Description.

• Datasheet.

Không nhất thiết phải sử dụng toàn bộ.

Hãy chọn các trường phù hợp với quy trình sản xuất.

Bước 9: Xuất BOM

Có thể xuất BOM dưới dạng dữ liệu bảng như:

CSV

hoặc định dạng phù hợp với công cụ quản lý BOM.

CSV có ưu điểm là có thể mở bằng:

• Microsoft Excel.

• Google Sheets.

• LibreOffice Calc.

• Các phần mềm ERP/PLM.

Ví dụ BOM KiCad

Một BOM đơn giản có thể như sau:

BOM thực tế cho sản xuất nên có thêm mã linh kiện cụ thể nếu nhà máy cần.

Group linh kiện trong BOM

Các linh kiện giống nhau có thể được gom lại.

Ví dụ:

R1 = 10K

R2 = 10K

R3 = 10K

có thể được nhóm thành:

Điều này giúp BOM ngắn gọn hơn.

Tuy nhiên, chỉ nên group khi các linh kiện thực sự tương đương về các thuộc tính cần thiết cho sản xuất.

BOM cần phân biệt linh kiện tương đương

Ví dụ hai điện trở đều có:

10K – 0603

nhưng có thể khác:

• Tolerance.

• Power rating.

• Voltage rating.

• Material.

• Manufacturer.

• MPN.

Do đó, không nên gom linh kiện chỉ dựa vào Value.

BOM sản xuất cần dựa trên các thuộc tính thực tế của linh kiện.

BOM cho PCB Assembly cần những gì?

Đối với PCBA, BOM nên có ít nhất:

Reference

Ví dụ:

R1, R2, C1, U1

Quantity

Số lượng linh kiện.

Value

Giá trị linh kiện.

Footprint

Footprint sử dụng.

Manufacturer

Nhà sản xuất.

MPN

Mã linh kiện của nhà sản xuất.

Description

Mô tả linh kiện.

Các trường khác có thể được thêm tùy yêu cầu.

BOM và Pick & Place khác nhau thế nào?

Hai file này thường được sử dụng cùng nhau khi sản xuất SMT.

BOM

Cho biết:

Linh kiện nào cần lắp?

Ví dụ:

R1 → 10K → MPN XYZ

Pick & Place

Cho biết:

Linh kiện được đặt ở đâu và xoay như thế nào?

Ví dụ:

R1 → X/Y → Rotation → Side

Có thể hiểu:

BOM = What

Pick & Place = Where

BOM có cần Footprint không?

Nên có.

Footprint giúp đối chiếu giữa:

Schematic ↔ PCB ↔ Linh kiện thực tế

Tuy nhiên, với một số quy trình sản xuất, nhà máy có thể sử dụng các trường khác làm thông tin chính.

Quan trọng nhất là BOM phải nhất quán với PCB và linh kiện thực tế.

Những lỗi thường gặp khi xuất BOM KiCad

1. Thiếu Footprint

BOM không có thông tin footprint.

Nguyên nhân: linh kiện chưa được gán footprint.

Cách xử lý: kiểm tra lại Symbol Fields và Footprint Assignment.

2. Thiếu MPN

BOM chỉ có:

R1 – 10K

nhưng không có mã linh kiện.

Điều này có thể khiến nhà máy khó xác định chính xác linh kiện cần sử dụng.

3. Reference không khớp PCB

Ví dụ:

BOM có:

R1

nhưng PCB lại sử dụng Reference khác.

Cần đảm bảo schematic và PCB được đồng bộ.

4. Sai Value

Ví dụ:

Schematic:

C1 = 100nF

nhưng BOM:

C1 = 1uF

Đây là lỗi cần kiểm tra kỹ trước khi gửi sản xuất.

5. Footprint sai

Đây là lỗi nghiêm trọng.

Ví dụ linh kiện thực tế là:

QFN

nhưng PCB sử dụng footprint:

SOIC

PCB có thể không lắp được linh kiện.

6. Gom nhầm linh kiện

Hai linh kiện có cùng Value nhưng khác MPN hoặc thông số điện.

Không nên tự động gom chúng thành một dòng BOM nếu chưa xác nhận tương đương.

Cách kiểm tra BOM trước khi gửi sản xuất

Sau khi xuất BOM, nên kiểm tra:

• Reference.

• Quantity.

• Value.

• Footprint.

• Manufacturer.

• MPN.

• Supplier.

• Description.

Sau đó đối chiếu với:

Schematic

PCB

Pick & Place

Đặc biệt cần kiểm tra các linh kiện quan trọng như:

• MCU.

• IC nguồn.

• MOSFET.

• Connector.

• Crystal.

• Diode.

• Sensor.

BOM cho sản xuất SMT

Đối với SMT Assembly, BOM thường được kết hợp với Pick & Place.

Quy trình:

Schematic

↓

PCB

↓

BOM

↓

Pick & Place

↓

Gerber

↓

SMT Assembly

Nhà máy sử dụng các dữ liệu này để xác định linh kiện và vị trí lắp ráp.

BOM cho linh kiện THT

Nếu PCB có linh kiện xuyên lỗ THT, BOM cũng cần bao gồm các linh kiện này.

Ví dụ:

• Terminal Block.

• Connector.

• Relay.

• Switch.

• Tụ điện THT.

• Điện trở THT.

Cần đảm bảo footprint và MPN phù hợp với linh kiện thực tế.

BOM có thể dùng để tính giá PCB Assembly không?

Có.

BOM là một trong những dữ liệu quan trọng để tính chi phí linh kiện.

Chi phí PCBA có thể phụ thuộc vào:

• Số lượng linh kiện.

• Loại linh kiện.

• Giá linh kiện.

• IC đặc biệt.

• Connector.

• Linh kiện THT.

• Số lượng PCB.

• Công đoạn SMT/THT.

• Yêu cầu kiểm tra.

Do đó, BOM càng chính xác thì báo giá càng đáng tin cậy.

BOM nên quản lý phiên bản

Khi thiết kế PCB thay đổi, BOM cũng có thể thay đổi.

Ví dụ:

PCB V1.0

BOM V1.0

Sau khi thay đổi IC:

PCB V1.1

BOM V1.1

Nên quản lý version đồng bộ giữa:

• Schematic.

• PCB.

• BOM.

• Gerber.

• Pick & Place.

Điều này giúp tránh tình trạng sử dụng PCB phiên bản mới nhưng BOM phiên bản cũ.

Quy trình xuất BOM KiCad chuẩn

Có thể áp dụng quy trình:

1. Hoàn thành Schematic

↓

2. Kiểm tra ERC

↓

3. Gán Footprint

↓

4. Kiểm tra Symbol Fields

↓

5. Thêm MPN

↓

6. Thêm Supplier nếu cần

↓

7. Xuất BOM

↓

8. Kiểm tra Quantity

↓

9. Kiểm tra Footprint

↓

10. Đối chiếu với PCB

↓

11. Đối chiếu Pick & Place

↓

12. Quản lý Version

↓

13. Gửi sản xuất

Checklist BOM trước khi gửi nhà máy

• Đầy đủ Reference.

• Quantity chính xác.

• Value chính xác.

• Footprint chính xác.

• MPN đầy đủ.

• Manufacturer chính xác.

• Supplier Part Number nếu cần.

• Không có linh kiện trùng ngoài ý muốn.

• Không group nhầm linh kiện.

• BOM khớp Schematic.

• BOM khớp PCB.

• BOM khớp Pick & Place.

• Đúng phiên bản thiết kế.

HPTECH nhận sản xuất và lắp ráp PCBA

Sau khi hoàn thành thiết kế bằng KiCad, bạn có thể chuẩn bị bộ dữ liệu để sản xuất PCB và lắp ráp linh kiện.

Đối với PCB Assembly, bộ dữ liệu có thể gồm:

Gerber

NC Drill

BOM

Pick & Place

Assembly Drawing

Tùy dự án, nhà sản xuất có thể yêu cầu thêm các thông tin khác.

HPTECH hỗ trợ:

• PCB Prototype.

• PCB 2 lớp.

• PCB 4 lớp.

• PCB nhiều lớp.

• PCB FR-4.

• PCB nhôm.

• PCB Flex.

• PCB HDI.

• SMT Assembly.

• THT Assembly.

• PCBA.

Kết luận

Cách xuất BOM KiCad không chỉ đơn giản là tạo một bảng danh sách linh kiện. Đối với sản xuất PCB và PCBA, BOM cần chứa đầy đủ thông tin để nhà máy xác định chính xác linh kiện cần mua và lắp ráp.

Một BOM tốt nên đảm bảo:

Reference chính xác

Quantity chính xác

Value chính xác

Footprint chính xác

MPN rõ ràng

Manufacturer rõ ràng

và quan trọng nhất là phải đồng bộ với Schematic, PCB và Pick & Place.

Quy trình hoàn chỉnh có thể tóm tắt:

Schematic → Footprint → PCB → BOM → Pick & Place → Gerber → PCBA

Khi tất cả dữ liệu được quản lý đồng bộ, quá trình báo giá, mua linh kiện và lắp ráp PCB sẽ chính xác và hạn chế đáng kể các lỗi sản xuất.

FAQ – Câu hỏi thường gặp về BOM KiCad

BOM KiCad là gì?

BOM KiCad là danh sách linh kiện được sử dụng trong thiết kế, bao gồm các thông tin như Reference, Quantity, Value, Footprint và có thể thêm MPN, Manufacturer hoặc Supplier.

BOM dùng để làm gì?

BOM được sử dụng để quản lý linh kiện, mua hàng, báo giá và sản xuất PCB Assembly.

BOM có cần MPN không?

Nếu sử dụng BOM cho sản xuất chuyên nghiệp, nên có MPN để xác định chính xác linh kiện.

BOM có giống Pick & Place không?

Không. BOM cho biết linh kiện nào cần sử dụng, còn Pick & Place cung cấp vị trí và hướng đặt linh kiện trên PCB.

BOM có cần Footprint không?

Nên có để đối chiếu giữa schematic, PCB và linh kiện thực tế.

Có thể xuất BOM KiCad sang Excel không?

Có thể xuất dữ liệu BOM ở định dạng bảng như CSV và mở bằng Excel hoặc các phần mềm bảng tính tương thích.

BOM có cần cập nhật khi PCB thay đổi không?

Có. Nếu thay đổi linh kiện hoặc thiết kế, cần kiểm tra và cập nhật BOM tương ứng.

Thông tin SEO

SEO Title: Cách xuất BOM KiCad từ A-Z | Hướng dẫn tạo Bill of Materials

Meta Description: Hướng dẫn cách xuất BOM KiCad, tạo Bill of Materials, thêm MPN, Manufacturer, Footprint, Quantity và chuẩn bị BOM cho sản xuất PCB Assembly.

URL đề xuất: /cach-xuat-bom-kicad.html

Từ khóa chính: cách xuất BOM KiCad

Từ khóa phụ: xuất BOM KiCad, BOM KiCad, cách tạo BOM KiCad, Bill of Materials KiCad, BOM PCB

Từ khóa liên quan: KiCad BOM, MPN, Manufacturer Part Number, Footprint KiCad, Pick and Place, PCBA, SMT Assembly, sản xuất PCB, lắp ráp PCB